|
Er zijn een aantal groepen van geneesmiddelen die werkzaam kunnen zijn voor patienten met neuropathische pijn. Die groepen zijn de volgende: stoffen tegen epilepsie, bepaalde soorten antidepressiva, en opiumachtige pijnstillers (oxycodon en tramadol). Verschillende middelen uit deze groepen worden al vele jaren toegepast bij neuropathische pijn, zonder dat ze in Nederland voor deze indicatie waren geregistreerd. Maar in de praktijk bleken de middelen wel werkzaam te zijn. Een mooi overzicht van middelen bij pijn is de volgende link. |
|
Lees meer...
|
|
|
Polyfarmacie bij neuropathische pijn is maar in enkele studies goed onderzocht. Vaak is maar 1 medicijn vergeleken met placebo of met ander medicijn. Combinatie van medicatie blijkt uit die paar studies beter te werken, dan de afzonderlijke stoffen.
|
|
Lees meer...
|
|
|
Speciale pijnstillers tegen neuropathische pijnen, dat zijn middelen die of een speciale en goede werking hebben bij neuropathische pijnen, tenminste dat zou je denken. Dat is voor een deel ook zo. Maar er zijn inmiddels ook twee pijnstillende middelen officieel geregistreerd voor de behandeling van neuropathische pijnen. Je zou kunnen denken dat die geregistreerde middelen dan ook meteen de beste middelen zijn. Dat is echter niet zo. Er zijn middelen die niet voor neuropathische pijn geregistreerd zijn, en die bij bepaalde patienten het veel beter doen dan middelen die wel geregistreerd zijn.
|
|
Lees meer...
|
|
|
De ouderwetse, tricyclische antidepressiva (TCA), en met name amitriptyline en nortriptyline, kunnen gebruikt worden bij de behandeling van neuropathische pijn. In een groot aantal gerandomiseerde, placebo-gecontroleerde studies zijn gunstige effecten van tricyclische antidepressiva aangetoond bij pijnlijke diabetische neuropathie en ook bij andere vormen van pijnlijke neuropathie, zoals bij pijn na een herpesontsteking (postherpetische neuralgie). |
|
Lees meer...
|
|
|
Imipramine en amitriptyline zijn beide TCA's, tricyclische antidepressiva. Tricyclisch wil zeggen dat de chemische structuur van de stoffen er op een bepaalde wijze uitziet. Amitriptyline wordt in het algemeen gegeven in doseringen tussen 50–100 mg/dag. Het Numbers Needed to treat (NNT) is 2.3. Dat wil zeggen dat je 2.3 patienten moet behandelen wil er een duidelijk baat hebben. Bij imipramine liggen de doseringen bij 150–200 mg/dag. De werkzaamheid is vergelijkbaar, NNT is ook 2.3. Deze middelen worden over het algemeen opgevat als goed werkzaam, maar ze hebben ook veel bijwerkingen.
|
|
Lees meer...
|
|
|
De anti-epileptische middelen doen iets met het membraan van zenuwcellen. Daarom werken deze middelen bij epilepsie. Anti-epileptica zorgen voor een minder overspannen elektrische activiteit. Die eigenschap kan ook goed ingezet worden om pijn bij neuropathie mee te behandelen. Voorbeelden van anti-epileptica die een antipijn werking hebben zijn carbamazepine en fenytoïne. Dat zijn stoffen die we al heel lang kennen, en die doeltreffend zijn gebleken bij het behandelen van pijn bij diabetische neuropathie. |
|
Lees meer...
|
|
|
Neurontin is een van de eerste nieuwe anti-neuropathische pijnstillers. De gewone, medische naam is gabapentine. Gabapentine is een middel tegen epilepsie, dat ook ingezet kan worden bij de behandeling van zenuwpijn. Dat komt omdat middelen tegen epilepsie de overstimulatie in de hersenen van de zenuwen verminderen. Bij zenuwpijn is ook sprake van een overmatige zenuwstimulatie. Daarom werken veel epilepsiemiddelen waarschijnlijk ook bij zenuwpijn, en Neurontin dus ook. |
|
Lees meer...
|
|
|
Gabapentine beïnvloedt de informatieoverdracht via zenuwen in het zenuwstelsel. Artsen schrijven het voor bij bepaalde vormen van epilepsie en ook bij zenuwpijn. Soms wordt het wel ingezet bij de behandeling van het pijnsyndroom posttraumatische dystrofie. |
|
Lees meer...
|
|
|
Lyrica, de handelsnaam voor pregabeline, is een relatief nieuw middel, waarmee we in Soest goede ervaringen hebben opgedaan. Dit middel is weliswaar geregistreerd voor de behandeling van neuropathische pijnen, maar het is vermoedelijk niet het meest werkzame middel. Oudere middelen zijn waarschijnlijk beter werkzaam en goedkoper. |
|
Lees meer...
|
|
|
Pregabeline heeft een mooie en kinetiek, en wordt heel eenvoudig geheel via de nieren uitgescheden. Daarom hoeft de dokter bij het doseren alleen de nierfuncties in het oog te houden. Bij patienten met nierfunctiestoornissen en dialyse patienten moet de dosis aangapest worden, moet er minder gegeven worden.
|
|
Lees meer...
|
|
 Duloxetine (Cymbalta) is recent toegelaten als nieuw geneesmiddel dat artsen bij neuropathische pijnen mogen voorschrijven. Het is eigenlijk een soort fluoxetine, het bekende antidepressivum Prozac, maar dan met een ander atoomgroepje eraan.
|
|
Lees meer...
|
|
|
Het behandelen van neuropathische pijnen door dwarslesies is niet eenvoudig en een recent overzicht (2008) vergeleek de effectiviteit van gabapentine en pregabeline. Bijna de helft van alle dwarslesie patienten hebben last van neuropathische pijnen.
|
|
Lees meer...
|
|
|
Natriumvalproaat (Depakine) is een antiepilepticum dat ook met succes voorgeschreven kan worden bij de behandeling van neuropatische pijnen. In de patiëntenfolder van het Flevoziekenhuis staat over deze stof bij neuropathie: |
|
Lees meer...
|
|
|
Carbamazepine (Tegretol) bij neuropathische pijn is een oud en beproeft middel. Tegretol wordt ook gegeven bij epilepsie en is een aangewezen middel bij de vervelende aangezichtspijn, de trigeminus neuralgie. In de patienten informatie van het Flevoziekenhuis staat over deze stof: |
|
Lees meer...
|
|
|
Centrale neuropathische pijn is zeer ernstig. Soms kan vrijwel het halve lichaam diepe pijn geven volgend op een herseninfarct rond de thalamus (syndrom thalamique) of op een dwarslaesie. Centrale neuropathische pijn is erg lastig te behandelen. Hier beschrijven we de resultaten van de behandeling met een oud anti-epileptisch middel dat vaak vergeten wordt: fenytoine. |
|
Lees meer...
|
|
|
Vimpat® (lacosamide) is een nieuw anti-epilepticum dat in 2008 werd toegelaten op de markt. Ook bij neuropathische pijn kan dit middel voorgeschreven worden. Hoewel dat dan zogenaamd off-label use zal zijn. Er zit wel een bizarre geschiedenis achter. Eind augustus 2008 hadden ook de Europese toezichthouders hun goedkeuring gegeven voor het lanceren van het epilepsiemiddel. Eerder werd Vimpat namelijk afgekeurd door het Europese geneesmiddelenagentschap EMEA als pijnbestrijder bij neuropathiscje pijn bij diabetespatiënten. Oorspronkelijk had ook de Amerikaanse FDA Vimpat als pijnmiddel afgekeurd. Uiteindelijk mag UCB Vimpat als medicijn tegen epilepsie nu dus wel op de markt brengen. |
|
Lees meer...
|
|
|
Topiramaat bij neuropathische pijn is een behandelingsoptie die we bij behandelings-refractaire pijn niet moeten vergeten. Topiramate is een anti-epilepticum en kan gebruikt worden voor de behandeling van regelmatig terugkerende migraine hoofdpijn bij volwassenen. Het is een nieuw middel en het is behoorlijk duur. |
|
Lees meer...
|
|
|
Ondansetron bij neuropathische pijnen is een mogelijkheid, die je als je creatief zoekt naar oplossingen voor de vreselijke neuropathische pijnen die patienten hebben, niet moet vergeten. Ondansetron is een 5HT3 blokker die bijzonder goed werkt bij postoperatief braken. Maar deze stof kan meer. Het blokt namelijk niet alleen de 5HT3 receptor, het blokt ook een receptor van een neurotransmitter die een rol speelt bij de pijngeleiding. En dat is de NK1 receptor. Op basis van die farmacologische werkzaamheid is er gekeken naar de werking van ondansetron bij neuropathische pijnen. |
|
Lees meer...
|
|
|
Tizanidine is een stof die werkt via de zogenaamde alfa-blokkade. Het is op de markt als spierrelaxans. De stof remt op ruggemerg niveau de zogenaamde polysynaptische signaaltransmissie, die zorgt voor de verhoogde skeletspiertonus. Daarom is de stof ook goed in te zetten bij spasmen, die nog wel eens optreden bij een neuropathie. |
|
Lees meer...
|
|
|
Baclofen bij neuropathische pijnen kan ook wel ingezet worden, hoewel het een lastig middel kan zijn in hogere doseringen. Begin dosis zou 5 mg zijn, 3 maal daags, aldus een recent Engelstalig leerboek (Pain management By Richard S. Weiner, American Academy of Pain Management) |
|
Lees meer...
|
|
|
Proglumide is een heel onbekende stof die echter zeker bij neuropathische pijnen overwogen kan worden. Het is een zogenaamde antagonist van het neurotransmittersysteem met de mooie naam het cholecystokinine systeem. Dat systeem werkt neuropathische pijn in de hand, op ruggemergs niveau. Een antagonist remt dan dus. Er zijn aanwijzingen dat proglumide een pijnstiller is die bij neuropathische pijn geprobeerd kan worden. In een recent boek 'Neuropathic Pain' van de hand van Michael Bennett wordt proglumide expliciet genoemd. |
|
Lees meer...
|
|
|
Fantoompijn is een soort neuropathische pijn die bijzonder moeilijk te behandelen is. Kortgeleden verscheen een letter to the editor waarbij een goed effect werd beschreven van de SNRI (serotonine (5-HT) en noradrenaline reuptake inhibitor) bij fantoompijn. Milnacipran is een stof die te vergelijken is met venlafaxine. In de brief vermeldden de auteurs: |
|
Lees meer...
|
|
|
De zogenaamde behandelings algorithmes voor de behandeling van neuropathische pijn zijn meestal gebaseerd op recht toe recht aan breien binnen een meta-analyse die de Cochrane receptuur volgt. Dat lijkt allemaal mooi en aardig, maar daarmee help je de patient niet op de beste wjize. Want de studies die het beste zijn en bovenaan komen drijven hoeven niet gedaan te zijn met de beste pijnstillers.
Een voorbeeld is de analyse van een groep die eind 2009 verscheen. Rubish in Rubish uit, zo zou je het kunnen zeggen. De onderzoekers deden het bekende recht toe recht aan werk, maar beperkte hun werk tot een aantal stoffen die relatief 'modern' zijn. Stoffen die de latste jaren toegelaten zijn omdat de farmaceutische industrie daarvoor nette studies vericht hebben.
|
|
Lees meer...
|
|
|
Cannabis is een plant die van oudsher pijnstillende eigenschappen toegedicht heeft gekregen. In de moderne geneeskunde is ook weer aandacht voor Marihuana, voor Cannabis als een alternatieve pijnstiller bij neuropathische pijnen. Cannabis is een plant die dus al duizenden jaren in India opgevat wordt als een medicinale en heilige plant. Modern onderzoek ondersteunt het gebruik van Cannabis bij de behandeling van chronische pijn en spierspasmen, vooral ten gevolge van MS. Op dit gebied is veel literatuur dat het gebruik van Cannabis bij chronische pijn ondersteunt. |
|
Lees meer...
|
|
|
Cannabis is zinvol bij chronische pijn. Hier melden we de resultaten van een studie die specifiek keek naar de therapeutische effecten van Cannabis bij neuropathische pijnen bij HIV/AIDS. Duidelijk is dat Cannabis roken minstens zo effectief is als de beste pijnstillers! |
|
Lees meer...
|
|
|
Bij diabetes zijn goede pijnstillende stoffen schaars. Daarom is het een goede zaak dat een industrieel Cannabis extract, namelijk Sativex, onderzocht is als een nieuwe behandeling bij patienten met diabetes die ernstige neuropathische pijnen hadden. Jammer is wel dat de studie veel te weinig patienten telde om duidelijk aan te geven of Cannabis op deze wijze toegediend zinvol is. En dat er een paar methodologische fouten gemaakt zijn, zoals het diagnosticeren van depressie met de HAM-D schaal. |
|
Lees meer...
|
|
|
Cannabis bij pijnlijke neuropathie kan een zinvol middel zijn. Cannabis is een plant die al duizenden jaren in India opgevat wordt als een medicinale en heilige plant. Modern onderzoek ondersteunt het gebruik van cannabis bij de behandeling van chronische neuropatische pijn en spasmen bij MS. Maar als je zelf cannabis wilt gebruiken zijn er wel een paar belangrijke tips. Mensen die liever niet roken, kunnen een vaporisator kopen en die gebruiken. Dan komt de cannabis damp in een plastic zak en je irriteert je luchtwegen niet zo. Of je zet thee, of bakt koekjes. |
|
Lees meer...
|
|
|
Er worden momenteel veel verschillende cannabinoiden onderzocht bij de behandeling van neuropathische pijn. Hier een overzicht van alle stoffen die verwantschap hebben met Cannabis, en die ergens in de R&D trajecten zich bevinden: |
|
Lees meer...
|
|
|
De aandelen van NeurogesX, de producent van deze nieuwe capsaicine pleister, stegen door het plafond. Afgelopen maandag, zo luidt een press release van 17 november 2009, heeft de FDA de pleister Quetenza toegelaten voor de indicatie postherpetische neuralgie, oftewel herpes zoster pijn, oftewel gordelroos. Deze lastig te behandelen pijn reageert dus goed op capsaicine. In Europa was de toelating iets eerder, in mei, en voor pijnlijke neuropathie. Hier de press release: |
|
Lees meer...
|
|
|
Bij spierkrampen die bij neuropathie kunnen voorkomen kan de volgende benzodiazepine voorgeschreven worden: Clonazepam 0.5 mg ‘s avonds, eventueel op te hogen tot maximaal 2 mg per dag, een uur voor het slapen gaan innemen. |
|
Lees meer...
|
|
Behandelingen